TỐI ƯU LƯỢNG ĂN MÙA NẮNG NÓNG

Khi nhiệt độ môi trường tăng cao, vật nuôi không chỉ chịu tác động của stress nhiệt mà còn có xu hướng giảm ăn, rối loạn trao đổi chất và suy giảm sức đề kháng; chính vì vậy, việc điều chỉnh lượng ăn và thời gian cho ăn trong mùa nắng nóng trở thành giải pháp then chốt giúp duy trì năng suất, bảo vệ sức khỏe đàn vật nuôi và hạn chế thiệt hại trong chăn nuôi.

1. Tầm quan trọng của việc cho ăn đúng giờ, đủ lượng

Trong chăn nuôi hiện đại, việc kiểm soát thời gian và khẩu phần ăn không chỉ giúp vật nuôi phát triển ổn định mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc giảm stress nhiệt trong mùa nắng nóng.

Cho ăn đúng giờ giúp:

• Duy trì nhịp sinh học ổn định của vật nuôi
• Tối ưu khả năng tiêu hóa và hấp thu dinh dưỡng
• Hạn chế tình trạng ăn thất thường, bỏ ăn hoặc rối loạn tiêu hóa

Bên cạnh đó, cung cấp đủ lượng thức ăn theo nhu cầu từng giai đoạn giúp vật nuôi:

• Duy trì năng suất (tăng trọng, sinh sản, cho sữa…)
• Tăng sức đề kháng, giảm nguy cơ mắc bệnh trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt

Ngược lại, cho ăn sai giờ hoặc dư/thiếu khẩu phần dễ dẫn đến lãng phí thức ăn, giảm hiệu quả kinh tế và ảnh hưởng sức khỏe đàn vật nuôi.

2. Ảnh hưởng của nhiệt độ tới tính thèm ăn của vật nuôi

Nhiệt độ môi trường là yếu tố trực tiếp tác động đến hành vi ăn uống và khả năng trao đổi chất của vật nuôi.

Khi nhiệt độ tăng cao:

• Vật nuôi có xu hướng giảm ăn rõ rệt
• Tăng nhu cầu uống nước để điều hòa thân nhiệt
• Giảm hoạt động, giảm chuyển hóa năng lượng

Nguyên nhân chính là do cơ thể vật nuôi phải:

• Tăng cường tản nhiệt (thở nhanh, tiết mồ hôi, nằm nghỉ nhiều)
• Hạn chế sinh nhiệt nội sinh từ quá trình tiêu hóa thức ăn

Hệ quả:

• Giảm tăng trọng ở gia súc, gia cầm
• Giảm sản lượng trứng, sữa
• Ảnh hưởng đến vật nuôi bố mẹ (lợn nái, gà đẻ,..)
• Tăng nguy cơ mắc các bệnh do stress nhiệt

Đặc biệt, các loài như lợn, gà, chim cút… rất nhạy cảm với nhiệt độ cao, chỉ cần vượt ngưỡng chịu nhiệt là lượng ăn giảm mạnh.

3. Khuyến cáo điều chỉnh lượng ăn, giờ ăn trong mùa nắng nóng

Để hạn chế tác động tiêu cực của thời tiết nắng nóng, người chăn nuôi cần áp dụng một số giải pháp kỹ thuật sau:

Điều chỉnh thời gian cho ăn

• Cho ăn vào sáng sớm (trước 7h) và chiều mát (sau 17–18h)
• Tránh cho ăn vào thời điểm nắng nóng cao điểm (10h–16h)
• Có thể chia nhỏ khẩu phần thành nhiều bữa trong ngày

Điều chỉnh khẩu phần ăn

• Giảm lượng thức ăn trong thời điểm nóng, tăng vào lúc mát
• Sử dụng thức ăn dễ tiêu hóa, giàu dinh dưỡng
• Bổ sung thêm:
  • Vitamin (C, A, E)
  • Khoáng chất, điện giải
  • Chất chống stress

Quản lý nước uống

• Đảm bảo nước sạch, mát, luôn sẵn có
• Tăng số lượng máng uống trong chuồng
• Có thể bổ sung điện giải vào nước trong những ngày nắng gắt

Kết hợp biện pháp hỗ trợ

• Tăng cường thông thoáng chuồng trại (quạt, phun sương)
• Giảm mật độ nuôi
• Che chắn, làm mát mái chuồng